Osobowość narcystyczna – czyli jaka?

Osobowość narcystyczna to typ zaburzenia osobowości, który charakteryzuje się nadmiernym poczuciem własnej wartości, brakiem empatii i potrzebą podziwu. Osoby z takim zaburzeniem często zachowują się arogancko, egocentrycznie i manipulująco. Nie potrafią nawiązywać głębokich i trwałych relacji z innymi ludźmi, ponieważ są skupione na własnych interesach i fantazjach o swojej wyjątkowości.

Osobowość narcystyczna może być wynikiem nieprawidłowego rozwoju emocjonalnego w dzieciństwie, gdy dziecko nie otrzymało odpowiedniej akceptacji, uwagi lub pochwały ze strony rodziców. Może to prowadzić do zaburzonego obrazu siebie i niskiej samooceny, które są kompensowane przez nadmierną pewność siebie i wielkościowe zachowania. Osobowość narcystyczna jest trudna do leczenia, ponieważ osoby z tym zaburzeniem rzadko zdają sobie sprawę ze swojego problemu i nie szukają pomocy. Leczenie polega głównie na psychoterapii, która ma na celu zmianę nieadaptacyjnych wzorców myślenia i zachowania, poprawę samoświadomości i umiejętności społecznych. Psychoterapia może być prowadzona w różnych podejściach, np. psychoanalitycznym, poznawczo-behawioralnym czy humanistycznym. W niektórych przypadkach może być stosowana także farmakoterapia, np. w celu leczenia współistniejących zaburzeń depresyjnych lub lękowych. Osobowość narcystyczna jest jednym z wielu rodzajów zaburzeń osobowości, które są klasyfikowane według różnych kryteriów.

W klasyfikacji DSM-5 (Amerykańskiego Towarzystwa Psychiatrycznego) osobowość narcystyczna należy do grupy zaburzeń osobowości typu B, czyli tych, które charakteryzują się dramatycznymi, emocjonalnymi lub niestabilnymi zachowaniami. Do tej samej grupy należą także osobowość histrioniczna, osobowość antyspołeczna i osobowość borderline. W klasyfikacji ICD-10 (Międzynarodowej Klasyfikacji Chorób) osobowość narcystyczna jest ujęta w kategorii innych specyficznych zaburzeń osobowości, bez podziału na typy. Osobowość narcystyczna może być również związana z innymi diagnozami psychiatrycznymi, takimi jak zaburzenia nastroju, zaburzenia lękowe, zaburzenia odżywiania, uzależnienia czy zaburzenia psychotyczne. Osobowość narcystyczna jest także często przedmiotem zainteresowania kultury popularnej, która przedstawia osoby z takim zaburzeniem jako atrakcyjne, charyzmatyczne, ale i niebezpieczne. Przykładami takich postaci mogą być np. Patrick Bateman z powieści i filmu „American Psycho”, Tony Soprano z serialu „Rodzina Soprano” czy Miranda Priestly z powieści i filmu „Diabeł ubiera się u Prady”.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *